Welcome to misalpav.com
लेखक: माधुरी विनायक | प्रसिद्ध:
भडकमकर या आडनावाचा भडक मकर असा उच्चार करणाऱ्या सरदारजीचा विनोद फार जुना झाला, नाही का. उच्चारातल्या या आणखी काही गमती-जमती.. कार्यबाहुल्यामुळे - या शब्दाचा उच्चार कार्यबाहु ल्ल्या मुळे असा केला जातो. (ल वर आघात) नवख्या /अमराठी माध्यमात शिकलेल्या मुलांकडून कार्य बाहुल्या मुळे (बाहुला?) असा उच्चार ऐकून मौज वाटली. 'काटकसर' -काही वर्षांपूर्वी शेजारची पाचव्या इयत्तेत शिकणारी मुलगी लोकसत्ता घेऊन आली. मला एका पानावरची गोष्ट, खरं तर शीर्षक दाखवलं. ते होतं, 'काटकसर'. तिची तक्रार - ताई, या गोष्टीत कोणीच काटक सर नाहीत... क्वात्रोची - हे प्रकरण प्रसार माध्यमांमध्ये गाजत होतं, तेव्हाची गोष्ट. शिकाऊ पत्रकार बराच वेळ अनेक शब्दकोश ( अवांतर - शब्दकोशाला आमच्या एका वरीष्ठ अधिकाऱ्याने शब्देश्वरी असा सुरेख शब्द बहाल केलाय) घेऊन बसला होता. त्याला विचारलं, कोणत्या शब्दाचा अर्थ शोधतोयस? तो उत्तरला, खूप मोट्ठ स्पेलिंग आहे. थांबा, बातमी दाखवतो. तो शब्द होता... Ottavio Quattrocchi. अवांतर - त्याला हे दोन्ही शब्द समजले नव्हते. संदर्भाने हे नाव आहे, इतकं समजू शकलं असतं कदाचित, पण चुकीच्या पद्धतीने मजकुराचा अनुवाद करायचा प्रयत्न केला, अर्थात आधी शब्द नंतर प्रत्येक शब्दाचा अर्थ, नंतर वाक्य... त्यामुळे... असो. इथे मी चुकीच्या पद्धतीने अनुवाद करायचा प्रयत्न असं म्हटलंय. त्याचा अर्थ काय? तर इंग्रजी मजकुरावरून बातमी करायची असेल तेव्हा आमच्या आकाशवाणीतल्या वयाने, मानाने आणि अनुभवानेही ज्येष्ठ असणाऱ्या वरीष्ठांच्या शब्दात सांगायचं तर... 'इंग्रजी मजकूर पूर्ण वाचून घे. किमान पदवीधर इतकी शैक्षणिक पात्रता असणाऱ्या व्यक्तीला त्या मजकुरातला महत्वाचा आशय कळावा, इतकी माफक अपेक्षा आहे. कदाचित खूप शब्द समजणारही नाहीत. पूर्ण मजकूर दोन वेळा वाचून घे. आता तो कागद बाजूला ठेव आणि त्यात काय म्हटलंय, ते मला सांग. तू मला जे सांगशील, तीच बातमी. आकडेवारी, महत्त्वाची नावं वगळता, नेमकं काय झालं, ते सांगता आलं पाहिजे. तो कागद समोर ठेवून बातमी करायची नाही' हाच नियम भाषांतर अथवा अनुवादाच्या सर्व प्रकारांना लावता येईल, नाही का? विषय थोडा भरकटला का? पण एका ओघात लिहून गेले हे सगळं... उच्चारांच्या आणखीही गमती असतील तुमच्याकडे, तर वाचायला आवडतील...
प्रकार:
विषय:


प्रतिक्रिया

तेलगू मध्ये आदरपुर्वक (with respect ) या बसा म्हणायचे असेल तर रंडी म्हणतात.. हेच जर उद्या या असे म्हणायचे असेल तर "रेप रंडी" (उच्चार रेप्परंडी) असे म्हणतात. तसेच कुंडी (म्हणजे आपण घरी रोपटे लावतो ते) याचा कन्नड मध्ये भलताच अर्थ आहे. माझ्या एका कोल्हापुरस्थित मित्राने हुबळीला एका रोपटी लावायच्या कुंड्या विकणारीला "यष्ट कुंडी?" असे विचारून आम्हाला फेफरे आणले होते. सुदैवाने जवळअसलेल्या दुसर्‍या दुकानदाराला आमचे मराठी कळत होते म्हणून वाचलो नाहीतर मारच पडणार होता...

आता मीही मूळची कन्नडिगा असल्याने व त्या भाषेबद्दल माहिती नसल्याने वरील विनोदाला आधी हसले नव्हते, दोनेक वर्षांपूर्वी खरा अर्थ समजला.;)

मराठी देखील इतर भाषिकांसाठी कन्फ्युजिंगच आहे. एक वाचलेला किस्सा. एक फॉरेनर मराठी शिकत होती. तिला छोटीशी शंका विचारायची होती, तर तिने विचारले, "मला एक लघुशंका आहे." बाकीचे हसायला लागले. नंतर तिला कुणी तरी खुलासा केला की मराठीत लघुशंका म्हणजे छोटी शंका नाही तर त्यांच्या भाषेत रेस्ट रूमला जाणे.

एक आमच्या ऑफिसात बंगाली आहे, दुपारी जेवायला बसलो असतांना तो प्यान्टरी बॉय ला म्हणाला. एक "कार्ड" तो देना. नंतर समजल त्याला "दही" पाहिजे होतं.

बंगाली भद्रजन उर्दूची कशी वाट लावतात याचा, माझ्या एका बंगाली मित्राने सांगितलेला किस्सा: त्यांना म्हणायचे असते: ना गिला करेंगे ना शिकवा करेंगे, तुम सलामत रहो यही दुआ करेंगे. आणि ते म्हणतात: ना गीला करेंगे ना शूका करेंगे तुम साला मत रहो यही दुआ करेंगे! अवांतर: बंगाली (मुली) बोलत असताना त्यांच्या बोलण्याच्या अर्थापेक्षा त्यांच्या बोलण्याच्या लयीतच तरंगायला होतं!

माझा एक बॉस आणि त्याची बायको १० वर्षे अमेरिकेत राहतात...आणि बंगाली अ‍ॅक्सेंट्मध्ये भयंकर ईंग्लिश बोलतात...क्लायंट्ला कसे समजते देव जाणे १. ईन ऊईंटर हियड इट इज सो कोल्ड २.आय वाज ड्रायभिंग भेडी फास्ट ३.फास्ट यु काम टु आफिस अँड देन उइ उइल टाक अबाऊट इट

आमच्या हापिसात एक बंगाली मुलगी होती, तिचे आवडते गाणे: बादा डहा प्याडसे प्याडका बंगालीमध्ये व चा उच्चार ब असा होतो आणि त्या मुलीला र उच्चारता यायचा नाही त्यामुळे र च्या ऐवजी ती ड बोलायची.

बंगाल्यांचे बंगाली सोडून अन्य कुठल्याही भाषेचे उच्चार इतके दिव्य असतात की सांगता पुरवत नाही. संस्कृत उच्चार तर तौबा!!! "धॉर्मोखेत्रे कुरुखेत्रे शॉमोबेता जुजुत्शॉबा | मामोका पाण्डोबाश्चोइबो किमोकुर्बत शाँजोय ||" वगैरे ऐकून गीतेच्या पुस्तकाच्या पानातून कृष्णाच्या अगोदर अर्जुनच एक अमोघ बाण सोडून जीभ कलम करेल की काय असे वाटू लागते. =))

माझ्याकडे काहि बंगाली यजमान आहेत..त्यांच्याकडे कामाला गेल्यावर हसण्यावर भयंकर संयम ठेवावा लागतो! *biggrin* विशेषतः .. गणानांत्वा गणपतिं हवामहे.. हा मंत्र म्हणवून घेताना,मृत्यू ओढवलेला बरा असं वाटायला लागतं! =))

हा हा हा, अगदी अगदी =)) बाकी जानेवारी हा उच्चार ऐकून लहानपणी पाचवारी, नौवारी, इ. सारखा हा साडीचा कुठलासा प्रकार आहेसे वाटत असे त्याची आठवण झाली.

weचा योग्य उच्चार "उइ" असाच आहे. वस्तुतः, सर्वसाधारणपणे Wचा उच्चार हा "उअ" असा आहे आणि Vचा उच्चार भारतीय भाषांतील "व" च्या जवळपास आहे. खरंतर, सर्वच भारतीय शब्दांतील व साठी V हेच स्पेलिंग वापरायला हवे. (वस्तुतः म्हणजे in fact, जमलं का?)

vi सारखा दंतोष्ठ्य व वापरून वी उच्चार होऊ नये, त्यात थोडा तरी ओष्ठ्यपणा असावा म्हणून मध्ये उ घालत असावेत असे वाटते. जर 'व'चा उच्चार तोंडाचा चंबू करून ओष्ठ्य होत असेल, तर आणखी उ खुपसण्याची गरज नाही.

बंगाली लोक लिंगभेदामध्येही गडबड करतात. ही ला शी किंवा उलटे. ;) जे काही बंगाली भाषेत बोलतात ते लाडालाडाने बोलल्यासारखे असते.

मुंबईत असताना आमच्या कंपनीत एक बंगाली सहकारी होता. काम संपवुन आम्ही पाच सहा जण एकत्र जात असू. बस मिळाली तर बसने अथवा चालत स्टेशन्पर्यंत जात असु.कधी बस मिळायची तर कधी नाही. त्यामुळे बसनेच जायचे असा काही नियम नसायचा. तर एकदा असेच जात असताना तो बंगाली सहकारी हात दाखवत जोरात ओरडला " अरे उधरसे बास आ रही है!" आमच्यापैकी एकाने म्ह्हटले "नही रे कहा बास आ रही है". तो पुन्हा ओरडला "अरे देखो उधर से बास आ रहे है". पुन्हा आम्ही "नही रे कोई बास नही आ रही है". तेवढ्या अवधीत ती बस निघुन गेली तेव्हा अजुन एक सहकारी ओरडला " अरे बस चली गई" त्यावर तो बंगाली सहकारी उत्तरला " मै याही तो बोल रहा था बास आ रही है.."

चर्चगेट ला सुंदराबाई हॉल मध्ये पुस्तकाचे प्रदर्शन लागले असताना माझा एक गुजु भाई मित्र म्हणाला चलते क्या बुक खरीदने? मी किधर विचारल्यावर म्हणाला सुन्दराबाई नो होल. कहर म्हणजे भावेस स्टेट्स मा गयो म्हणजे भावेश (STATISTICS) मध्ये नापास झाला

एकदा एक माणूस आपली गाडी रिव्हर्स पार्कींग करीत होता. त्याने त्याच्या बंगाली नोकराला सांगितलं जरा मागे बघून मला सांग. ह्याने गाडी मागे घ्यायला सुरुवात केली. नोकर सांगत होता कोम बॅक..कोम बॅक. ह्याने गाडी अजून मागे घेतात गाडी एका खांबावर आपटली. हा संतापला. खाली उतरून नोकराला म्हणाला, तुम बोल नही सकते थे, पिछे खंबा है? नोकर म्हणाला, वोई तो बोल र्‍हा ता, कोम्बा हे कोम्बा हे। एकदा एक बंगाली नोकर, अगदी दु:खी चेहर्‍याने, आपल्या मालकाला म्हणाला, 'साब, सिरिया का बाद्शाह मर गया।' मालकाने विचार केला सिरिया मधे बादशहा कुठे? तो नोकराला म्हणाला, 'अरे सिरियामे बादशाह वगैरे नही होता' पण नोकर त्याचा मुद्दा सोडेना. शेवटी मालकाने विचारले 'तुमको कौन बोला की सिरियाका बादशाह मर गया?' नोकर म्हणे, 'हॉमने कुद देका' आता मालकाला राहवेना, 'किधर?' नोकर, 'आओ..' तो मालकाला अंगणात घेऊन गेला तिथे एक चिमणीचं पिल्लू मरुन पडलं होतं. तेंव्हा मालकाच्या डोक्यात प्रकाश पडला की त्याच्या नोकराला म्हणायचंय की, 'चिडीया का बच्चा मर गया।' आमचा एक मित्र होता, अर्थात बंगाली. एकदा म्हणाला, 'म्येरेको शार्प लेना है।' झालं. आम्ही सगळे मित्र त्याला घेऊन 'शार्प'च्या शोरुम मध्ये गेलो. तिथे आख्खी शोरुम पालथी घातली पण ह्याला कुठला पीस पसंत पडेना. शेवटी मी म्हणालो,' क्या यार, इतना बेकारका टाईमपास किया, तुमने कुछ लिया नही।' तो चकित चेहर्‍याने म्हणाला,' म्येरेको कुछ लेनेकाई नई।' मी - ' तो क्यूं बोला 'शार्प' लेनेका है? तेरे लिए हम सब लोग यहाँ आए है नं।' त्यावर तो म्हणाला, ' आरे ये शार्प नही, कपडा धोनेका शार्प'. त्याला 'सर्फ' पावडर घ्यायची होती. जाम धोपटला त्याला. ह्याहून वाईट्ट अनुभव मी घेतला आहे. पण त्या बंगाल्याच्या उचारातून ध्वनीत होणार्‍या अश्लिल अर्थामुळे इथे देता येत नाही.

हा किस्सा मी ह्युंडाई च्या शोरुम मध्ये पाहिला होता. एक साधारण ४०-५० दरम्यान वय असलेला माणूस आपल्या भावासोबत शोरूम मध्ये आला होता. बरोबर एक पोते होते. त्यांने एंट्री मारल्याबरोबर तेथील लोकांना वाटले कदाचित पत्ता विचारायला आला असेल. तो आल्याबरोबर २-३ Sales person त्यांना अटेंड करायला गेले. माणूस - "आमास्नी गाडी घ्याची हायं." Sales-person - "कोणती घ्यायचीय? सेकंड-हँड गाड्यापण आहेत" (वास्तविक त्या माणसाकडे पाहून या लोकांना वाटले असेल की हा काय नवीन कार घेणार ?") माणूस - "आमास्नी सेकंड हँड नगं नवीनच हवी हाय. आमचं पोरगं यकदा 'वापरलेली' गाडी परतं वापरत नाय. अन ते आमास्नी बी पटत नाय." ते लोकं अजुनच गार. Sales-person - "कोणती घ्यायचीय?". माणूस - "आत्ता नवीनच आलीयां बगां. नाव 'इलो'." Sales-person(brochure मध्ये पाहून) - "छे हो अशी कुठलीच कार कंपनीने लाँच नाही केलीय अजून.". माणूस - "आवं आमच्या गावांत तसल्या ४ हायतं की. नायं काय म्हनता? तोंडावरनं तरी ४ इयत्ता शिकलेले वाटतां. *lol* " ते विचारायला गेलेले ३-४ जण खरच खुप गोंधळून गेले की अशी कुठली कार आलीय की जी आपल्या शोरूममध्ये नाहीये. शेवटी त्यांनी शोरूमच्या मालकाला बोलवले. मालकपण तेच बोलला की अशी कोणतीच कार नाहीये. शेवटी त्या माणसाने त्या मालकाला बाहेर नेऊन ती कार दाखवली. कार होती शोरूममध्ये. कारचे नाव होते "Hyundai i10". ते पाहून मालकासकट सगळ्यांनी (अगदी आम्हीसुध्धा) डोक्याला हात लावला. *lol* जाताना त्या माणसाने सर्व "याक्सेसरी" (Accessories) हव्यात असे सांगितले आणि जेव्हा पैसे देण्याची वेळ आली तेव्हा त्या माणसाने बरोबर आणलेले पोते उघडले त्यात तसल्या अजून २ गाड्या येतील एव्हडी रक्कम होती. *biggrin*

नोईडा भागात जागांचे भाव वाढल्यामुळे तिथले जाट अचानक श्रीमंत झाले आहेत. तेही असेच पैसे घेवून शोरूम मध्ये जातात आणि सांगतात कि आम्हाला चार गोलवाली गाडी पाहिजे. (चार गोल वाली गाडी म्हणजे आपली आवडी (ऑडी))

ऑफीसातली एक बंगाली मुलगी एकदा काही पेपर घेवुन आली आणी म्हणाली..... सार, आपके पास "पांच मशिन" हे क्या ?? *lol*