सामाजीक सवयी

अरे बापरे बकरीला करडु झालं पण ? अभ्यास कमी पडतोय माझा! पण तेच बरं आहे. अन्यथा आता ओकारीही येत नाही एवढं मन उडलंय. व्याआआआअक्क् - ( बकरीचा फक्त दुधदुभत्यासाठी उपयोग करणारा) मेंढपाळ

अर्थात ह्या प्रथेचे प्रयोजन म्हणजे पूर्वी भयंकर थंडी असायची युरोपात व हिटर वैगैरे नसायचे त्यामुळे दिवाणखाना व शाय्यागृह येथे लाकडे कोपर्यातील चिमणीत पेटवून खोली उबदार करत. त्यामुळे जेवण झाल्यावर थंडीत बाहेर जाऊन हात धुण्यापेक्षा अमीर उमराव ह्यांनी हि शक्कल लढवली .बाकी दंतकथा माझ्या परिचयाची नाही .सध्यातरी युरोपात अमेरिकन प्री प्लेटेड सर्विस चा जमाना आहे त्यामुळे अश्या अनेक गोष्टीना फाटा दिला आहे .पण खूप ठिकाणी सुगंधित पाण्यात भिजलेला कापडाचा बोळा खुपदा दिला जातो . एखाद्या देशाची संस्कृती हि त्यांचे राहणीमान व खानपान व सार्वजनिक शिष्टाचार ह्यांनी ओळखली जाते . व अर्थात भाषा. पण हे सर्व घडण्यात कारणीभूत ठरते. ते तिथले हवामान ऋतू व त्याचा वर्षातील मुक्काम उदा भारतात ३ ऋतू तर युरोपात २ पाऊस १२ महिन्यात कधीही पडतो ( फ्रांक फुट मध्ये हिवाळ्याच्या आधी दिवसभर पडायचा . ह्यामुळेच सुती कपडे व उबदार कपडे असा फरक दिसून येतो .सुजलाम सुफलाम भारतात १२ महिने शाकाहार करायची चैन भारतीय करू शकतात युरोपात पूर्वी वर्षाचा फार मोठा काळ बर्फात असायचा .झाडे स्ट्रिप करायची आपली पाने .त्यामुळे अभक्ष भक्षण करण्याशिवाय पर्याय नाही. बर मसाले नसल्याने बेचव अन्न पोटात ढकलण्यासाठी वारुणी हवी .(थंड हवेत तर अत्यावश्यक म्हणजे हिमवर्षावात काही काळ फिरल्यावर आपली हाताची बोटे आपण हलवू शकत नाहीत इतक्या गोठणाऱ्या थंडीबद्दल बोलतोय ) थंडीत एकूणच शरीराची हालचाल कमी त्यामुळे ओठांची सुध्धा (म्हणजे बोली भाषा बोलताना शकयतो ओठ कमी हलवून तोंडातल्या तोंडता बोलायचे. .उगाच नाही भारतीय इंग्लिश उच्चार सर्वात स्पष्ट मानले जातात जगात ) त्यामुळे जागतीकारणात सर्व जग जवळ येत असल्याने ज्या देशाने प्रगती केली असे वेस्टन वल्ड आपल्यावर त्यांची संस्कृती जाणते अजाणते पणी लादणार. (लंडन ला बिर्याणी भारतीय उपहार गृहात खातांना काटे चमचे देतात .) तुम्ही हाताने खाता व धुता? असा कुत्सित प्रश्न विचारल्यावर जेव्हा कागद नव्हता तेव्हा तुम्ही कशाने खायचा व धुवायचा? असा मीच त्यांना प्रतिप्रश्न करतो.आम्ही उलट फालतू गोष्टींसाठी कागद वापरत नाहीत .उगाच नाही आमची संस्कृती इको फ्रेडली म्हणतात . .( बाकी जेव्हा कागद नसेल तेव्हा म्हणजे ट्रेकिंग किंवा आडरानात तेव्हा तुम्ही काय करतात .(एक साधा बाळबोध प्रश्न ) व उजव्या व डाव्या हाताचा उपयोग समजून सांगतो. भारतात उजव्या हाताने जेवतात हे त्यांना माहित नसते .अर्थात त्यांचे गैरसमज त्यांच्याशी संवाद साधल्या शिवाय दूर करता येणे शक्य नाही .(जपान आपल्याला पूर्वी वॉशिंग मशीन विकायचे तेव्हा त्यावर सूचना जपानी भाषेत असतात .कोकाकोला जेव्हा आखतात विकतात तेव्हा त्यावर अरबी भाषेत लिहिले असते .आपण हिंदीत लिहायचा आग्रह धरत नाही (मुळात हिंदीच का असा वाद नको म्हणून सर्वाना परकी अशी इंग्लिश भाषा आपण सोयीची मानतो .) मतितार्थ आपल्या येथे आपले रीतभात पाळावे त्याचा प्रचार करावा .पण जेव्हा आपण परक्या ठिकाणी जातो तेथे त्यांचे रीतीभात पाळले म्हणून काही धर्म बुडत नाही .थोडक्यात काय गंगा जाये तो गंगादास /जमुना गये तो जमुना दास .टोपीकर भारतात आले तेव्हा व्यापरी होते सैदैव मना झुकून व्यापरी सवलती मागत .(डोळ्यासमोर आणा शिवरायांच्या राज्याभिषेकाचे चित्र जे घरोघरी असते व मन झुकाव्लेला टोपीकर .मात्र ते राज्येकर्ते झाल्यावर राव बहाद्दूर व अश्या अनेक पद्वांसाठी त्यांचे उंबरठे झिजवणारे आपले देशी साहेब ) आजही मलबार हिल वाळकेश्वर येथील लोक अशुध्द फ्रेच भाषेचा वारेमाप उपयोग रोजो बोलीभाषेत करतात .गालाला गाल घासतात .पण जपानी आजही अभिनंदन करताना पुरपणे झुकतो (अर्थात पैसा फायनान्स करणे हे त्यांचे मुख्य काम असल्याने जग त्यांच्यापुढे झुकते )नाही म्हणायला हिरेव्यापारी मात्र जय श्री कृष्ण म्हणतात .