भारत बायकांसाठी अवघड देश आहे ...

व्यवस्थित मांडणी असलेला धागा.

चांगला आणो व्यवस्थित मांडलेला चर्चाविषय.

परस्त्री कडे आदराने पहाण्या बद्दलचे सुसंस्कारही ह्याच भारतीय भूमीत केले जातात

या ऐवजी स्त्रीकडे माणूस म्हणून पहाण्याचे संस्कार केले जात नाहीत हे या दुखण्याचं मूळ आअहे. कारण तिला मखरात बसवायचं मग ती चुकली की तिचा न्यायनिवाडा करायचा आणि अर्थातच मान सन्मान हा तिला व्यक्ती म्हणून न असता एक देवीरुपिणी म्हणून असतो. यामुळे येणारी बंधनं, इच्छा मारण्याची अदृष्य सक्ती हे तोंड दाबून बुक्कयाचा मार दिल्यासारखं होत. 'तिच्या अमूकतमूक वागण्याने आदर गेला' हे कोणीही गयागुजरा सहज म्हणू शकतो आणि आपल्या परिनं तिला शिक्शाही देऊ शकतो. वेळेअभावी हे एवढंच. नंतर अजून लिहीन.

पुरुषांच्या शारीरिक व मानसिक गरजांची परिपूर्ती नवीन सामाजिक आर्थिक सरंचनेत होत नसावी त्यामुळे आपले frustration तुलनेने सॉफ्ट टार्गेट असलेल्या स्त्री मुली यावर काढणे त्याचबरोबर ढासळत चाललेली न्याय व पोलीस यंत्रणा त्याची भीती, न्यायदानात होणारा विलंब, त्यात होणारी फरफट, ह्यामुळे अशी भावना स्त्रियांची होणे स्वाभाविक आहे

अत्याचार झालेल्या स्त्रिया हया जर विवाहयोग्य म्हणजे17 ते 25 या वयोगटातील असतील तर त्यांना न्यायालयात हेलपाटे घालण्यापेक्षा प्रकरण परस्पर बाहेर मिटविणे जास्त सुकर वाटते अशा अवस्थेत सामान्य माणसाला हतबलता अनुभवायला मिळून त्याचे मत लेखाचा शीर्ष प्रमाणे होऊ शकते

भारतीयांच्या विचारसरणीतच याचे मूळ आहे. आणि याला केवळ पुरुषच नाही तर स्त्रियासुद्धा जबाबदार आहेत असं मला वाटतं. यौनशुचिता ही पुरुष व स्त्रियांच्या मानत इतकी घट्ट बसलिय तीच मुळात बदलणं गरजेचं आहे. इथे मला एक वेगळाच मुद्दा मांडायचाय. तसेच मी केवळ बलात्कार या मुद्याच्या अनुषंगाने बोलत आहे. देश कुठलाही असो, कायदे नियम सर्वत्र अस्तित्वात असतानाही स्त्रियांवर बलात्कार होतात. सगळेच पुरुष वाईट नसतात तसेच कोणतेच आई-बाप मुलांवर वाईट संस्कार करत नाहीत तरीही या घटना घडतात याचा अर्थ संस्कारांपेक्षाही त्या व्यक्तीची मनावृत्तीच याला कारणीभूत आहे. अशी मनोवृत्ती कोणतेही संस्कार बदलवू शकत नाहीत असं मला वाटतं (कदाचित माझी धारणा चुकीचीही असेल). त्यामुळे स्त्रियांनीच (व शक्य असल्यास पुरुषांनीही) यौनशुचितेबद्दलचे निष्कारण जोखड झुगारुन द्यावे. बलात्कार हा एखाद्या अपघाताइतकाच सामान्य समजला गेला पाहिजे. अपघातामुळए जशा शरीरावर व मनावर झालेल्या जखमा भरुन येतात व काही काळाने का असेना ती व्यक्ती सर्वसामान्य आयुष्य जगू शकते तसे बलात्कारीत व्यक्तीला जगता आले पाहिजे. समाजातल्या सर्व स्त्री व पुरुषांनी अशीच धारणा ठेवली तर कोणत्याही बलात्कात पिडीतेला सर्वसामान्यपणे लग्न करता येऊन सामान्य आयुष्य जगता येईल. अर्थातच हे कठुआ किंवा उन्नाव प्रकरणात लागू होणार नाही याची मला जाणीव आहे. तसेच लहान मुलगी असली तरी आता आईने तीला विश्वासात घेऊन शरीरसंबंधांबद्दल माहिती दिली पाहिजे तसेच लहान मुलिंना स्वसंरक्षणाचे धडे पालकांनी देण्याची सोय करावी. माझे हे विचार परिपूर्ण आहेत असा माझा मुळीच दावा नाही. तरीपण असं असावं असं वाटतं.

अलिकडे बलात्कारांच्या संख्येत आणि त्यातील निर्घृणपणात जी वाढ झालेली दिसून येत आहे, त्यामागचे एक महत्वाचे कारण जे असावे असे वाटते, त्याकडे फारसे कुणी लक्ष दिल्याचे दिसत नाही. हल्ली प्रत्येकाच्या खिशात मोबाईल, त्यात अगदी स्वस्त इंटरनेट आणि त्यामुळे केंव्हाही, कुठेही, कितीही पोर्न बघण्याची झालेली सोय, यामुळे शाळकरी मुलापासून ते तथाकथित थोर आदरणीय स्वामी बापू इ. पर्यंत काही पुरुषांमधील बेछूट सुटलेली कामांधता ... हे एक महत्वाचे कारण असावे. काट्याने काटा निघतो तसे आधुनिक तंत्राज्ञानानेच यावर मात करण्यासाठी सरकारने नेट संबंधी जास्तीत जास्त कठोर निर्बंध घालणे अगत्याचे आहे. भलेही यामुळे तथाकथित व्यक्तिस्वातंत्र्यावर घाला आल्याची हाकाटी पिटली जावो.

१) विचारसरणीत कोणते बदल व्हावेत असे तुम्हाला वाटते ? घरातून : (मुलं = मुलगा आणि मुलगी ) प्रत्येक घरात मुलांना स्वतःचे आणि दुसऱ्याचे हक्क याबाबत सांगितलं गेलं पाहिजे. त्यांनी कधीही वाईट गोष्टींची सुरवात करू नये आणि त्यांच्या बरोबर वाईट गोष्ट होत असेल तर गप्प बसू नये हे सतत सांगितलं गेलं पाहिजे. बरीच अभ्यासात हुशार असलेली मुलं शारीरिक ताकदीत कमी असतात, तरीही त्यांना समोरच्याला दुखापत पोचवण्याच्या काही ट्रिक्स माहिती पाहिजेत. मुलीला - "तू मुलगी आहेस म्हणून " ने सुरु होणारी बरीच पारंपरिक वाक्य बोलायचं टाळलं गेलं पाहिजे. मुलांना घरातून सतत सांगितलं पाहिजे कि तुझी चूक नसेल तर आम्ही तुझी मदत करायचा १००% प्रयत्न करू. स्वतः आई वडिलांचे एक मेणबरबरच वागणं आदर आणि मैत्रीपूर्ण पाहिजे. "हि बायकांची कामं / हि पुरुषांची कामं" इ बोलणं टाळलं पाहिजे. माझा मुलगा जेव्हा मला विचारतो कि तू स्वयंपाक का करतेस तेव्हा "मला जास्त चांगला जमतो म्हणून मी करते, तुझ्या बाबाला जास्त चांगला जमत असता तर त्याने केला असता" किंवा "घरात ४ काम आहेत थोडी मी थोडी तुझ्या बाबाने वाटून घेतली आहेत " अशा पद्धतीची उत्तर देणे, किंवा सगळ्यात उत्तम म्हणजे आलटून पालटून कामं करणे. खास करून वयात आलेल्या मुलांना (मुलग्यांना ) हे नीट सांगितलं पाहिजे कि, "तुला स्त्री च्या शरीराचं आकर्षण वाटणं साहजिक आहे, पण ते विचित्र पद्धतीने व्यक्त केलंस तर त्या स्त्री ला मानसिक / शारीरिक त्रास होईल, जे अतिशय चुकीचं आहे. आणि इथे जर तू चुकीचा वागलास तर तू आमचा पाठिंबा गमावशील. तुला एखादी मुलगी आवडते तर तिलाही तू आवडावास हे तुला वाटत असेल तरी तसाच होईल असं नाही. जर एखादी मुलगी आवडली तर तू तिला चांगल्या पद्धतीने विचारू शकतोस. जर ती नाही म्हणाली त्याचा अर्थ "नाही" असाच आहे." - माझा प्लॅन - अमेरिकेत "law and order SVU (special victim unit )" नावाची सिरीज लागते. त्यात न्यू यॉर्क पोलीस वेगवेगळ्या प्रकारचे बलात्कार आणि abuse शी समबंधित गुन्हे हाताळताना दिसतात. मुलगा १३ वर्षाचा झाला कि त्याला त्याचे सगळे भाग बघायला लावणार आहे, तुझ्या बरोबर काय काय होऊ शकत आणि तुझ्या वागण्यामुळे कोणाचं किती वाईट होऊ शकत किंवा पालकांना किती त्रास होऊ शकतो - हे बघून ठेव, मित्र निवडताना नीट विचार कर हे सांगणार आहे. सगळ्यात महत्वाचं - एकवेळ आनंदाच्या वेळी आम्हाला विसरला तरी चालेल पण प्लिज प्लिज - तू प्रॉब्लेम मध्ये असशील तर पहिल्यांदी आम्हाला सांग - सगळं खरं सांग, आम्ही शक्य ती शक्य तेवढी मदत करायचा प्रयत्न करू. सामाजिक बदल - हे कसे करायचे माहित नाही पण गरजेचे आहेत असं वाटत. १. मेणबत्ती मोर्चा फक्त एका रेप साठी काढण्याऐवजी न्यायदान पद्धत प्रचंड वेगवान होण्यासाठी काहीतरी करण्याची गरज आहे. फक्त रेप केसेस नाहीत तर एकूणच "आपल्यावर अन्याय होतोय, इथे न्याय मिळणं शक्यच नाही, आपला बदला आपल्यालाच घ्यायला लागेल " हि भावना कमी करण्याची एकूणच अतिशय गरज आहे. समाजातल्या प्रत्यके निर्दोष व्यक्तीला आपल्याला न्याय मिळेल असा विश्वास आला पाहिजे. म्हणजे कुठली तरी चीड कुठेतरी काढण्यासाठी बलात्कार करायचा हे तरी कारण राहणार नाही (अर्थात अशा माणसांना कारणांची गरज नसतेच) २. भारतात मानसोपचार तज्ञ / कॉऊन्सिलर यांची संख्या वाढण्याची खूप गरज आहे. भारतात बऱ्याच ठिकाणी (शाळा, पोलीस, सरकारी, खासगी नोकऱ्या ) मानसोपचार तज्ज्ञ / कॉऊन्सिलर पूर्णवेळ उपलब्ध असले पाहिजेत. बरेच त्रास कधीच समोरच येत नाहीत. ३. नाटक / पुस्तक / लेख सिनेमे - या प्रत्येक ठिकाणी स्त्री बरोबर वागण्याची पद्धत नीट दाखवली गेली पाहिजे. छेड काढली तरी पोरगी पटते, किंवा छेड काढणं हा पोरगी पटवण्याचा राजमार्ग आहे किंवा ती पटेपर्यंत छेड काढत राहावी हे दाखवणं बंद झालं पाहिजे. जमल्यास स्त्री वर बलात्कार / छेडछाड होत असताना तिने काही ट्रिक्स वापसून स्वतःची स्वतः सुटका करून घेतली हे दाखवावं (दर वेळेला हिरो येऊन वाचवतोय हे बघून वैताग आलाय). अजूनही जमल्यास नुकताच बलात्कार झालेल्या स्त्री ने बलात्कार करणाऱ्या पुरुषाला "अय्यो हा बलात्कार होता!!!", "काय धड जमत नाही आणि आला म्हणे बलात्कार करायला" अशा टाईप चा डायलॉग / लुक मारावा (भरपूर सिनेमॅटिक लिबर्टी घ्यावी). थोडक्यात बलात्कार म्हणजे स्त्री चा आयुष्य संपल ह्या गोष्टीचा जो प्रचंड पगडा लोकांवर आहे तो कमी करायला मदत करावी. अजूनही जमल्यास - वडील किंवा भावाचा बदल - त्यांच्यावरच बलात्कार - मारामारी इ इ करून घेतलेला दाखवावा . दोन पुरुषांचं भांडण झालं तर एकमेक्नावर बलात्कार केलेत / सुपारी देऊन करून घेतले - असं दाखवावा . तो माणूस आयुष्यातून उठेल, त्याच्या घरच्यांना लांब ठेवावं. नाटक / सिनेमाचं समाजावर प्रभाव असतो म्हणतात, त्यांनी घरातल्या बाई वर बदला म्हणून बलात्कार केला असं दाखवण्यापेक्षा, पुरुषाने बदला म्हणून त्या पुरुषावर बलात्कार केला /करवून घेतला असं दाखवायला हरकत नाही. ५. बलात्कार हा एखाद्या अपघाताइतकाच सामान्य समजला गेला पाहिजे. +१००० - जर स्वतःच्या मुलीला एखाद्या अप्रिय (अगदी धक्काबुक्की, छेडछाड ) घटनेला सामोरं जायला लागलं तर, छोट्या ट्रिकस शिकवून ठेवाव्यात.शारीरिक त्रास दिला तर १. डोळ्यात बोटं घालायचा प्रयत्न कर, २. कान पिरगाळ, ३. दोन पायाच्या मध्ये जोर लावून गुढग्याने मारायचा प्रयत्न कर, ४. सतत विचार कर कि मी काय केला तर हा माझ्या अंगापासून लांब जायची शक्यता आहे. ५. अगदी ओकारी काढता आली तर काढ. किळस वाटून, घाबरून कशाने का होईना त्याला तुला शारीरिक त्रास देण्यापासून थांबवायचा प्रयत्न कर. ६. आसपास काही त्याला मारता येईल का असं बघ ७. चेहरा घाबरलेला रडका दिसणार नाही असा प्रयत्न कर, कारण ही माणसं विकृत असतात, आपल्यामुळे समोरच्याला त्रास होतोय हे त्यांचं टॉनिक असतं. ८. सगळ्यात महत्वाचं - do not give up . मी एकुलती एक मुलगी. मी लहान असताना शेजारी एक कुटुंब राहायचं त्यांना २ मुलं २ मुली, खेळायला गेले कि चौघं पण माझ्यावर एकत्र ओरडायचे, माझ्या मागे मारल्यासारखं करत धावायचे, मी घाबरायचे, एकदा वडलांनी बघितला आणि मला सांगितलं कि परत असं केलं ना तर घट्ट हात आवळ जोराने दात ओठ खात चिडून ओरड "ए मला मारू नको नाहीतर मी पण मारेन" - खरोखर शक्यतो मारू नको पण दगड बघून ठेव. मी घबराट असल्याने २-३ वेळा मला सांगायला लागलं, आणि मग मी ते एकदा केलं. त्यानंतर कधीही सगळे एकत्र होऊन माझ्यावर आरडाओरडा केला नाही. वडिलांनी सांगितलं कि आपण घाबरलो तरी तसं कधीच दाखवायचं नाही उलट जास्त चिडून दखवायचं, समोरचा पण आपल्याला जोखत असतो. घाबरलो असं दिसलं तर जोर चढतो, चिडलोय असं दिसला तर तोच माणूस घाबरायची शक्यता असते. मुंगी सुद्धा चावते हे लक्षात ठेव.

https://mariawirthblog.wordpress.com/2014/01/27/why-this-focus-on-rapes-in-india-by-world-media/amp/?__twitter_impression=true

बलात्कार ह्या विषयावर भारतीय माध्यमे थोडा जास्तच भर देतात आणि त्यांत सुद्धा बलात्काराच्या लैंगिक दृष्टिकोनामुळे जास्त वाचक/दर्शक भेटतील ही त्यांची अपेक्षा असते. बहुतेक वेळा हि गोष्ट मला बलात्कार पेक्षा जास्त किळसवाणी वाटते आणि मी ह्या बातम्या वाचत नाही आणि त्यातील चर्चेत सुद्धा भाग घेत नाही. अनेक देशांत फिरून मी असे ठाम पाने म्हणू शकते भारतात स्त्रियांचे जास्त उत्पिडन होत आहे अश्यातला प्रकार नाही पण चूल आणि मूळ सोडून महिला घरा बाहेर पडून स्व कतृत्व दाखवायला लागली कि अश्या प्रकारांची रिस्क हि असतेच. (म्हणून घराबाहेर पडू नये असा निष्कर्ष काढू नये). ** मानसकिता बदलायला पाहिजे ** ह्यापेक्षा मूर्खपणाची अपेक्षा असू शकत नाही. समाजाची मानसिकता प्लॅनिंग करून बदलत नाही (नेहरूंना विचारा). ती आपोआप बदलते. पुरुष आणि स्त्री ह्या मध्ये स्त्री हे जास्त "इन डिमांड" लिंग आहे त्यामुळे टोमणे, नको तिथे हात लावणे, विकृत चाळे कधी कधी बलात्कार ह्या गोष्टींना आधुनिक स्त्रीला सामोरे जावे लागेलच आणि इतर कुणी काही तरी करावे ह्यापेक्षा अश्या गोष्टींना आपल्या प्रमाणे प्रत्येक महिलेने तोंड द्यायला तयार राहायला पाहिजे. त्याला काहीही उपाय नाही. आता ८ वर्ष्यांच्या मुलीवर वगैरे बलात्कार होतात ते पूर्णपणे विकृती आहे. अश्या विघातक व्यक्तीसाठी कायदा आणि कोर्टानी खरेखोर कंबर कसायाला पाहिजे. ८ वर्षांच्या मुलीवर बलात्कार करणारा जर २० वर्षे खटला चालून सुटणार असेल तर इतर सर्व काही व्यर्थ आहे.

संस्कार आणि संस्कृती हे घटक लैंगिक अत्याचार होत असताना उतपिडन करणाऱ्या पुरुषास थोपवू शकत नाहीत अन्य वेळी संस्कारी आणि शांत असणारे पुरुषही आत्याचार करून जातात नंतर कदाचित पश्चाताप करितही असतील परंतु संधी उपलब्ध आहे तर ती का सोडावी असा विचार मनुष्याचा असतो नरक स्वर्ग कोणी पाहिलाय जो होगा देखा जायेगा असा तात्कालिक विचार होतो असे वाटते यापेक्षा स्त्रियांनी स्वतःच्या स्वातंत्र्याचा संकोच झाला तरी सरंक्षण हा विषय मुख्य मानून वागले पाहिजे आणि त्या रीतीने आपल्या लहान मूलामुलींना देखील शिकविले पाहिजे

बलात्काराच्या आरोपीला फाशीची किंवा अधिक कठोरात कठोर शिक्षा सुनावली तरी , त्यानंतर होणाऱ्या इतर घटनांमध्ये त्याची भीती वाटून बलात्कार कमी झाले किंवा नाही यासंबंधित काही सर्वे वगैरे झाला आहे का?

विक्राळ समस्या डोळ्यासमोर दिसते, त्याचे भीषण परिणाम देखील जाणवतात, मुळापासुन काहितरी उपचार हवा हे देखील कळतं... पण उपाय काहि सुचत नाहि :(

असणारे खटले, अक्षम्य दिरंगाई आणि पराकोटीचा भ्रष्टाचार (पैश्याने/सत्तेने न्याय विकत घेऊ शकतो हाच माज ) याच्या मुळाशी आहे. कुणाचीही मुलाहिजा न ठेवता काटेकोरपणे अंमलबजावणी करणे आणि या गणंगावर सामाजिक/आर्थिक बहिष्कार टाकला तर नक्कीच आटोक्यात येईल. परिणामांची दहशत निर्माण झाली पाहीजेच. सुस्पष्ट नाखु पांढरपेशा

मार्कस ऑरेलियस,

यत्र नार्यस्तु पुज्यन्ते वगैरे वगैरे निव्वळ गफ्फा आहे

मला वाटतं इथलं आकलन वेगळं अभिप्रेत आहे. जिथे बायकांची पूजा केली जाते तिथे देवतांचा वास असतो. हे जर-तर विधान आहे. याचा पोकळ गप्पांचा संबंध नाही. जरी असं उदाहरण पाहण्यात नसलं तरी या विधानाची सत्यता किंचितही कमी होत नाही. आ.न., -गा.पै.

इथे आपण फक्त शहरात राहणाऱ्या बायकांचा दृष्टिकोन गृहीत धरतो आहोत. पण या सगळ्यापासून फार दूरवर ग्रामीण भागातील बायकांना त्यांचे वेगळे प्रश्न भेडसावणारे आहेत. अशिक्षितपणा, बालविवाह, हुंडाबळी, सतत उपासमार व छळ, सरपण व पाणी डोक्यावरून वाहून आणायचा वेळ आणि कष्ट. या सगळ्याची आपल्याला माहिती नसते. तरीही किंवा आयुष्याचा सामना करूनच या बायका निडर होतात. शेतकऱ्यांच्या आत्महत्या होतात त्यात किती आत्महत्या बायकांच्या असतात? त्या मुलाबाळांना जमेल तसे वाढवत आयुष्याशी झुंजत राहतात. इंग्लंड अमेरिकेच्या आधी भारतात आणि भारतीय उपखंडात महिला पंतप्रधान आणि देशाच्या अध्यक्ष झाल्या हे माझ्या मते पुरेसे बोलके आहे.