आमेरिकन बिवटी - येक पिक्चर...

(हा लेक म्हंजे 'आमेरिकन बिवटी ' ह्या इंग्लिस पिक्चरचा परीक्शन हाय. ह्ये परीक्शन वरिजनल आमेरिकन पिक्चरवर आदारीत हाय. (मना आसा म्हनायचा हाय का हा परीक्शन भारतीय शेंसॉर बॉर्डाने शेंसॉर केलेल्या 'आमेरिकन बिवटी' चा नाय. असो.) तर सांगायचा मुद्दा हा हाय की पिक्चरमदी काय पन दाकवलेला असला तरी मी लेक लिवताना लय संबालून लिवलाय. तरीपन सरपंचाना किवा कुना आदर्नीय मिपा कराना काय आब्जेक्शन आसला तं मना काय नं सांगता हितना हा लेक काडून टाकला तरी माजा काय म्हनना नाय...)

...गावाकड दुपारच्या टायमाला जोरान हुती येते. हुती म्हनजे वा~याचा भवरा. घोल घोल फिरत तो जो काय भेटल त्याला आपल्यामदी उचलुन घेत फुडं सरकत जातो. जर ह्या हुतीमदी कागदाचा कपटा भ्याटला त तो पन त्या हुतीबरोबर कुटल्याकुटं भरकटून जातो. मानसाचा आयुष्य पन आसाच हाय ना ? नियती नावाची हुती येते आनी आयुश्याला कुटल्याकुटं भरकटत न्हेते... त हीच आय्ड्या ह्या आमेरिकन बिवटीमदी हाय...

...पिक्चर चालु व्हतो येक शुटींगनी. येक पोरगी खाटंवर झोपलेली आसते आनी ती शुटिंग करना~या पॉरग्याला आपल्या बापसाबद्दल सांगत आसते का तिचा बापुस जाम बोरिंग हाय. त्याला लोकांमदी मिसलायला नाय आवडत. आसा बराच काय काय ती त्याला सांगते. त तो पॉरगा तीला यिचारतो मी तुज्या बापसाला मारु काय ? ती पोरगी बिंदास हो म्हनते. आनी वरना त्याला यिचारते पन, का खरज तो तिज्या बापसाला मारील काय म्हनुन. (आनी हितपसना आपल्याला आमेरिकन लोकान्च्या र्हानीमानाचा दर्शन व्हयाला सुरवात व्हते...)

लेस्टर बर्न्हम, त्या पोरीचा बापुस. सादारन च्यालीसच्या आसपास आसावा. तो यका पेपरमदी कामाला आसतो आनि त्याज्या बायकोचा रियल यिश्टेटचा धन्दा आसतो. हा हावा, तो हावा म्हननारी बायको, न्हेमी सोताबद्दल डावुट आसलेली, गोन्दलून गेलेली पोरगी ह्या सगल्याला बिच्यारा जाम वयतागलेला आसतो. तसा तो सोताला मेल्यात जमा हाव आसाच समजत आसतो. बिच्याराला ह्रावुन ह्रावुन वाटत आसतो का त्यानी काय तरी हारवलाय. आनी परत सोताचीच सम्जुत घालीत आसतो का आजुन पन टाइम गेलेला नाय. आजुन पन तो ते मिलवु शकतो...

त ह्या लेस्टरचा दिवस सुरु व्हतो सकालच्या आंगोलीने. नागव्याने आंगोली करीत आसताना तो आजुन बराच काय काय करतो. ह्या सगल्याला तो पु~या दिवसाचा हायलाइट म्हनतो. ह्यानंतर शिन येतो तो लेस्टरच्या हापिस मदला. त्याज्या सायबाबरोबरचा. त्याजा सायेब त्याला सांगतो का हापिसमदली बिनकामाची मानसा तो काडुन टाकनार हाय. हिकडं कॅरोल म्हनजे त्या पोरीची आइस किंवा लेस्टरची बायको येक घर यिकायचा प्रयत्न करत आसते. ब~याच गिरायकाना घर दाकवुन व्हतो. पन घर काय कोन घ्यायाला तयार व्हइत नाय. म ती सोतालाच काय काय बोलते आनी सोतालाच मारुन घेते.

आसा आला दिवस ढकलत बर्न्हम कुटुम्ब आयुश्य जगत आसतो...

येक दिवस जेनच्या, त्या पोरीच्या शालेमदी गॅदरिंग आसतो. पोरीचं आइस बापुस पोरीचा नाच बगायला तिज्या शालेत जातात... आनि हितंच पिक्चरच्या हिरोनीची येन्ट्री व्हते... जेन आपल्या मयतरनींसोबत डॅंस करत आसते. तिज्यासोबत यांजेला म्हनुन तिजी येक खास मयतरीन सुदा आसते. ( ही पिक्चरची हिरोनी हाय.) पोरीच्या बापसाला ही पोरीची मयतरीन जाम आवडते. तो आपल्या पोरीचा नाच बगायचा सोडुन तिज्या मयतरनीची सोपनं बगायला लागतो. नाच संपतो. सगल्यांच्या वलकी बिलकी व्हतात. पोरीचा बापुस यांजेलावर शायनिंग मारायला बगतो. पन जेनला, त्याज्या पोरीला तो सगला काय आवडत नाय. (कुटल्या पोरीला आपला बापुस आपल्या मयतरनीवर लाइन मारतो हा आवडंल ?)

नंतर सगली घरी येतात. ती यांजेला पन जेनच्या घरी येते. जेन आनि यांजेला ह्यांच्या येका शेपरेट खोलीत गप्पा चालु व्हतात. ती यांजेला लय चालु पोरगी आसते. तिजा आसा म्हनना आसातो का की सर्व सामान्य आयुश्य जगन्यासारका वाइट दुसरा कायच नाय. त त्यांच्या त्या गप्पा फाजिल गप्पा आसतात ह्या सांगायची काय गरज नाय. ती यांजेला इतकी पोचलेली आसते का ती जेनसमोरच तिज्या बापसाच्या आंगामासाबद्दलपन बिंदास बोलते. आनी वरना म्हनते काय जर जेनच्या बापसान येवस्तीत तब्येत बनवली त ती त्याज्याबरोबर झॉपायला पन तयार व्हइल. जेन मातर आपल्या कानावर हात ठेवते. (पोरगी किति पन पोचलेली आसली तरी आसला काय आपल्या बापसाबद्दल नक्किच आयकुन घ्यानार नाय ना ). हा सगला बोलना जेनचा बापुस चोरुन आयकत आसतो. जाम बरा वाटतो त्याला तो सगला आयकुन... त्याजा जो काय हारवलेला आसतो तोच मिलाला आसा त्याला वाटतो...

आसा सगला चालत असताना त्यांच्या समोरच्या घरात नविन मानसा ह्रायाला यतात. त्यांचा पोरगा आल्या आल्याच जेनवर लाइन मारायला सुरुवात करतो. आगदी तिजा शुटींग बिटींग पन करतो. सुरुवातीला जेन काय त्याला भाव देत नाय. नंतर मात्र पागालते आनि त्याला लाइन द्यायाला सुरवात करते. यांजेला, जेनची मयतरीन तिला जाम समजवायाला बगते. तो पॉरगा तिज्या वलकीचा हाय, तो जरा याडा हाय आसा काय काय ती जेनला सांगते. पन जेन तिजा काय पन आयकत नाय. ती त्या पॉराला लाइन द्याना चालुच ठेवते. ( तो कसा पन आसु दे, माजा त्याजावर पिरेम हाय. लय भारी ना ?)

हिकडं लेस्टर, जेनचा बापुस आपली नोकरी सोडुन देतो. नोकरी सोडताना सायबाला म्हनतो का मना येक वर्श्याचा पगार दे नाय त तु माज्याशी येडावाकडा वागलास आसा मी तुज्यावर आरोप करीन. सायेब घाबरुन लेस्टरला पयशे देवुन टाकतो. मग लेस्टर एक दुसरी कमी तरासाची हाटेलातली नोकरी बगतो. रिकी, जेनचा लवर ह्याच दर्म्यान लेस्टरशी वलक करुन घेतो. त्यासाठी तो लेस्टरला काय तरी आफु सारकी नशा आननारी मारिजुआना नावाची वस्तु देतो. लेस्टर हालु हालू सोताच्या गोन्दललेल्या आवस्तेतुन भाइर पडत आसतो. तो मस्त यायाम बियाम करायला लागतो. आपल्याला हावी आसलेली गाडी इकत घ्येतो.

कॅरोल, जेनची आइस येक दिवस तिज्या एका जुन्या मयतराला भेटते. तो तिजा मयतर त्याजी बायको त्याला सोडुन ग्येली म्हनुन सांगतो. तो सांगत आसताना त्याज्या डोल्यात पानी बीनी येतो. मग कॅरोल पन त्याला आपल्या आयुश्यातली सुकदुक्कं सांगते. आनी मग सा~या जगाला इसरुन त्या दुक्की जिवांचा मिलन व्हतो. कॅरोलचं म तिज्या मयतरासोबत रंगढंग चालु व्हतात. येक दिवस आशीच कॅरोल आनी तिजा तो मयतर गाडीतना येका हाटेलाच्या ड्राइव थ्रु समोर येतात आनी आडर देतात. त्याच बरोबर त्यांची चुम्मा चाटी पन चालु आसते. ( आता ह्या ड्राइव थ्रुला आपल्याकड काय म्हनतात नाय म्हायती बा. खरा त आपल्याकड आसा काय नसतो. पन आसा आसतो का आपुन येका खिडकी समोर गाडीतना वरडुन आडर द्यायाची आनी फुडच्या दुस~या खिडकीतना आपल्या खायच्या वस्तु घ्यायाच्या). कॅरोलचा ब्याड लक आसा की लेस्टर न्यामका ह्याच हाटेलात कामाला आसतो. तो ड्राइव थ्रु मदना आलेला आवाज आपल्या बायकोचा हाय हा लगेच वलकतो. आनी खायाच्या वस्तु द्यायाच्या खिडकीत तो सोता येतो. बगतो त काय त्याजी बायकोची दुस~याच बाप्प्याच्या गाडीत आसते आनि तिजी त्याज्याबरोबर चुम्मा चाटी चालु आसते. लेस्टर हा सगला आगदी थंड डोक्यान घेतो. पन कॅरोलची, त्याज्या बायकोची आवस्ता लय वाइट व्हते. ती आगदी पार तुटून जाते...

येक दिवस जेनच्या घरी यांजेला येते. जेन आनी तिजा बापुस घरी आसतात. आइस कुटंतरी भाइर गेलेली आसते. यांजेला आनी जेनच्या बाता चालु व्हतात आनी न्यामका त्याच टायमाला रिकी, जेनचा लवर त्याज्या बापसाशी भांडून घर सोडुन येतो. तो जेनच्या घरी येतो आनी जेनला यिचारतो का मी पलुन जाताय तु येशील काय माज्या सोबत. तो तिला आसा पन सांगतो का त्याज्याकड चालिस हाजार रुपय हायेत त्यामुल काइच आडचन नाय. जेन पन त्याज्याबरोबर पलुन जायाला तयार व्हते. यांजेला जेनला जाम सम्जावुन बगते पन जेन काय तिजा आयकत नाय. शेवटी जेन आनि रिकि दुस~या खोलीत जातात...

हा सगला बगुन यांजेलाला कायपन सुचत नाय. ती टेपवर येक क्याशेट लावते. त्या क्याशेट मदी आयुश्याबद्दल कुनीतरी बराच काय सांगत आसतो. यांजेला सोताशीच म्हनते का जेन पन पलुन जातेय तिज्या लवर सोबत. म्हनजे ती सर्व सामान्य नाय. मग यांजेलाला ती सोताच सर्व सामान्य हाय आसा वाटायला लागतो. यांजेला ती क्याशेट आयकत आसतानाच लेस्टर तिज्या खोलीत येतो. तिला समजावुन सांगतो, का ती सर्व सामान्य नाय म्हनुन. तिला समजावत आसतानाच तो तिजं कपडं काडतो. आता मातर यांजेला घाबरुन त्याला सांगते का आसा काय करायचा हा तिजा पयलाच टाइम हाय. म लेस्टर पन काय करीत नाय. तो तिज्यासाटी मग खायाला बनवतो. मग यांजेला त्याला यिचारते का त्याला आता कसा वाटताय म्हनुन ( काय शिन हाय पिक्चरमदी ). आनी लेस्टर म्हनतो का त्याला आसा ह्याज्याआदी कुनी इचारलाच न्हवता. त्याला एकदम बरा वाटतो. आनी लेस्टर आपल्या खोलीत जावुन त्याज्या बायको आनी पोरीसोबतच्या फोटुसोबत बोलायला लागतो...

... ह्याच टायमाला हिकडं कॅरोल भाइर गाडीत आसते. जाम जोरात पावुस पडत आसतो. ती यिचार करुन करुन हायरान झालेली आसते. (न्हव~यान दुस~याच बाप्प्याबरोबर चुम्माचाटी करताना बगितल्यावर ती तरी काय करील...)

... हिकडं लेस्टरचा फोटुशी बोलना चालुच आसतो. इतक्यात पाटीमागना येक बंदुकवाला हात येतो आनी लेस्टरच्या डॉक्यात गोली घालतो. लेस्टर आडवा होतो. रगताने भिजुन जातो. त्याज्या मेलेल्या च्या~यावर पन हासु आसतो...

आनी बाकी सगले म्हनजे यांजेला, कॅरोल, रिकि आनी जेन, रिकिचा बाप हे तेव्हा काय करत आसतात हे येकदा दाकवुन लेस्टरच्या आवाजात त्याज्या आयुश्याची कहानी थोडक्यात सान्गुन पिक्चर संपतो...

(लेख ज्या बोली भाषेत लिहिला आहे, ती रायगड जिल्ह्याच्या माणगाव, महाड, म्हसळा, श्रिवर्धन, पोलादपुर आणि रोहा या तालुक्यांच्या खेड्यांमध्ये बोलली जाणारी बोली भाषा आहे. लेख लिहिताना कुठलाच उद्देश नजरेसमोर नव्हता. फक्त त्या चित्रपटावर जे लिहावंसं वाटेल ते लिहायचं एव्हढंच ठरवलं होतं. नाही म्हणायला एक अँगल जरुर होता... मी अमेरिकेतून काम करणारा संगणक अभियंता ही माझी आजची ओळख बाजुला ठेवुन जर मी माझ्या काल परवापर्यंतच्या नजरेनं म्हणजेच कोकणातल्या एका खेड्यात वाढलेल्या मुलाच्या नजरेतुन या सिनेमाचं वर्णन केलं तर ते कसं असेल... बघुया किती मिपाकर या ओळीपर्यंत वाचतात...)